15. ژانویه 2026

از نخستین گام‌ها تاوطن دوم

همه چیز با ورود بسیاری از پناهندگان به منطقه توبینگن در اواسط سپتامبر ۲۰۱۵ آغاز شد. شماره آزمایشی تونیوز اینترنشنال- همانطور که در آن زمان نوشته می‌شد – در اوایل اول دسامبر منتشر شد. در مقدمه‌ی رئيس لتدراتس آمت، یواخیم والتر، یک کلمه ظاهر شد: مرتبط. چه چیزی اطلاعات مهم برای پناهندگان را تشکیل می‌دهد؟ این سوال محتوای تمام ۲۴۰ روزنامه دیواری، مجله و همچنین نسخه‌های ویژه در مورد ویروس کرونا را شکل داد. با همه‌گیری، روش‌های کاری تیم تحریریه و توزیع محصولات آن در بهار ۲۰۲۰ تغییر کرد – به «کرونا «چرخش دیجیتال» را به ارمغان می‌آورد (tun25121702) مراجعه کنید.
بازگشت به ابتدا با چند نکته برجسته: در اواخر پاییز ۲۰۱۵، تیم بین فرهنگی نمی‌توانست تصور کند که از این پروژه رسانه‌ای چه چیزی حاصل خواهد شد. این پروژه توسط ولفگانگ سانوالد، که شغل اصلی او بایگانی ناحیه و رئیس روابط عمومی لندراتس امت است، با حمایت مارتینا گویزتی، مسئول مطبوعاتی لندراتس امت، آغاز شد. همراه با آنها، هشت زن و مرد با اشتیاق شروع به کار کردند. متون آنها در ابتدا به زبان‌های انگلیسی، عربی و یک نسخه خلاصه آلمانی و به زودی به زبان دری/فارسی نیز منتشر شد و آنها را برای داوطلبان در گروه‌های حمایت از پناهندگان قابل دسترسی کرد. حمایت اخلاقی و مالی شهرستان این امر را ممکن ساخت. تیم تحریریه همچنین می‌توانست روی مرکز آموزش بزرگسالان (Volkshochschule) به عنوان یک شریک همکاری حساب کند.

سرایداران در حل همهٔ مشکلات کمک می‌کردند

به این سوال که چه چیزی مهم است، به طور واضح توسط یکی از کارکنان نیجریه‌ای پاسخ داده شد. در مقاله‌ای طولانی‌تر در شماره آزمایشی دسامبر ۲۰۱۵، او نقشی را که سرپرستان علاوه بر شغل عادی خود در محل‌های اسکان ایفا می‌کنند، توضیح داد. این مردان و زنان، که بسیاری از آنها خود سابقه مهاجرت دارند، اغلب اولین کسانی هستند که پناهندگان با آنها روبرو می‌شوند. این «سرپرستان» همچنین در کارهای روزمره و انواع مشکلات کمک می‌کردند – نه تنها در توبینگن، جایی که حدود ۶۰۰ پناهنده در پایان سال ۲۰۱۵ در آن پناه گرفتند، بلکه در روتنبورگ (۳۸۰)، موسینگن (۲۰۰)، کوستردینگن (۱۰۶) و همچنین امربوخ، بودلزهاوزن و استارزاخ، هر کدام با ۵۰ پناهنده. آندره‌آ اشمیت مدت‌ها «سرپرست» پروژه رسانه‌ای در دفتر منطقه بود. او در ابتدا به تنهایی تیم تحریریه را مدیریت می‌کرد، سپس مدتی به همراه مارتین کلاوس. او در مارس ۲۰۱۸ به عنوان هماهنگ‌کننده و سازمان‌دهنده به تیم.

دستمزد اندکی برای همکاری

تونیوز اینترنشنال، همانطور که در حال حاضر نوشته می‌شود، اخبار را در نسخه‌های چاپی نامنظم منتشر می‌کرد. یک کارمند تونیوز با اطمینان محصولات چاپی را به اقامتگاه‌های پناهندگان در سراسر منطقه تحویل می‌داد. با این حال، تنها یک هفته پس از انتشار آن، این خبر به صورت آنلاین در وب‌سایت، که در ماه مه ۲۰۱۹ دوباره طراحی شده بود، و در رسانه‌های اجتماعی نیز منتشر شد. اکثر پناهجویان پیش از این از تلفن‌های همراه خود به عنوان منبع اطلاعات در حین فرار استفاده کرده بودند. پخش رادیویی در “موج صحرا” نیز به عنوان وسیله‌ای برای انتشار اطلاعات عمل می‌کرد. اطلاعیه‌ها و نکات مربوط به خدمات نقش مهمی ایفا کردند – به عنوان مثال، در مورد مکان‌هایی که دسترسی به اینترنت رایگان دارند.تونیوز بودجه زیادی نداشت. با این حال، پناهندگان می‌توانستند ۱.۰۵ یورو برای حداکثر ۲۰ ساعت خدمات اجتماعی در ماه دریافت کنند.

جلسات در محل به عنوان منبع موضوعات

تیم تحریریه تونیوز اینترنشنال می‌خواست فوراً پناهندگان را درگیر کند. بنابراین، از اوایل شماره ششم، ناشر بازدیدهای تیمی از محل اقامت پناهندگان را پیشنهاد داد. قرار بود این قالب از سال ۲۰۱۷ به مجموعه „tünews vor Ort“ تبدیل شود – انجمنی برای موضوعات متنوع و پیشنهادات پناهندگان و داوطلبان در منطقه توبینگن. این ابتکار با شیوع بیماری همه‌گیر کرونا متوقف شد.

کارگاه تونیوز به رهبری دکتر ولفگانگ سانوالد در روزهای اولیه تونیوز اینترنشنال. عکس: تونيوز اینترنشنال.

زبان به عنوان یک کلید

یکی از موضوعاتی که توسط خود اعضای تحریریه در یکی از کنفرانس‌های هفتگی مطرح شد، اهمیت یادگیری زبان آلمانی بود. در ابتدا، آنها بر جنبه خدماتی تمرکز کردند و به محل برگزاری دوره‌های زبان اشاره کردند. در شماره‌های بعدی، آنها از منظری شخصی‌تر به آن پرداختند. پیام آنها: زبان کلید ادغام است. مباحث ورود، مسکن و کار، از جمله به رسمیت شناختن مدارک حرفه‌ای، مقالات متعددی را نیز به خود اختصاص داد. از سال ۲۰۲۰ به بعد، تعداد فزاینده‌ای از مقالات آموزنده در مورد اطلاعات نادرست در اینترنت نیز منتشر شد.

آشنایی با فرهنگ و طرز فکر

کمتر از یک سال پس از انتشار مجله، مضامین اصلی پدیدار شدند: میهن، کلمه‌ای که در بسیاری از زبان‌ها معادلی برای آن وجود ندارد، دلتنگی برای خانه و ادغام. در آن زمان، هیچ کس نمی‌دانست که موضوع میهن در سال ۲۰۲۵ چقدر بار احساسی خواهد داشت. اعضای فعلی هیئت تحریریه تونیوز و مربیان باتجربه روزنامه‌نگاری، مقالاتی را در شماره پاییزی مجله “Schwäbische Heimat” (سرزمین شوابی) ارائه کردند. وسام در اوایل سال ۲۰۱۶ در مصاحبه‌ای گفت: سوریه همیشه وطن او باقی خواهد ماند، اما احساس می‌کند که آلمان می‌تواند به خانه دوم او تبدیل شود. برای وسام، ادغام به معنای آشنایی با فرهنگ و سنت‌های آلمان و همچنین نحوه تفکر و زندگی روزمره مردم بود. پناهندگان اهل سوریه، ایران، عراق و افغانستان در تیم فعلی از قبل این را می‌دانند. بسیاری از آنها اکنون شهروند آلمان هستند. آنها امروز دو خانه دارند. تونیوز نیز بخشی از این [تجربه] برای آنهاست.

طعم زادگاه

برای تیم تحریریه، خانه همچنین به معنای به اشتراک گذاشتن حس اجتماع با دیگران است. این امر به ویژه در یک رویداد آشپزی در سپتامبر ۲۰۱۹ در تئاتر ایالتی توبینگن مشهود بود. عطر غذاهای خاورمیانه‌ای ۵۰ مهمان را به خود جلب کرد. فاطمه صالحی، اولا محفوظ و فراس طریفی غذاهای سنتی از ماهی، مرغ، عدس، بلغور، برنج، بادمجان، سالاد، نان لواش و انواع ادویه‌ها – که عمداً به قول فاطمه “فقط کمی تند” بود تا با ذائقه محلی سازگار باشد – تهیه کردند. بعد از صرف غذا، که حتی یک دانه برنج هم از آن باقی نمانده بود، پناهندگان و مهمانان مشغول گفتگو شدند. خوشگذرانی با هم برای تیم تحریریه به اندازه کار متمرکز مهم است. در سال ۲۰۱۸ یک مسابقه فلافل داخلی افسانه‌ای برگزار شد. چه از سوریه و چه از افغانستان، همه توپ‌های کوچک رول شده آنقدر خوشمزه بودند که تیم تصمیم گرفت از نظر دادن درباره مزه آن چشم پوشی کنند.

عنوان: در رویداد آشپزی تونیوز در تئاتر توبینگن LTT در سال ۲۰۱۹. عکس: تونیوز اینترنشنال / سمیر ابراهیم.

„یک گنج واقعی

با مرور شماره‌های قدیمی، چهره‌های جدیدی در عکس‌های تیم ظاهر می‌شوند. فقط پناهندگانی نبودند که خدمت داوطلبانه فدرال خود را در تونیوز به پایان رساندند یا کارگران پاره وقتی که به مشاغل موفقی دست یافتند و آموزش‌های حرفه‌ای یا تحصیلات دانشگاهی را شروع کردند. هر کسی که جرات شرکت در یک پروژه روزنامه را داشته باشد، از قبل ارزش آموزش را در وطن خود می‌دانست. چندین زن سوری به عنوان معلم کار می‌کردند. اعضای تیم طیف متنوعی از پیشینه‌های حرفه‌ای را نشان می‌دهند: باستان‌شناسی، مهندسی هوافضا، فناوری دندانسازى و دندانپزشکی. یکی از کارمندان از كشور ايران، یک طلاساز، عکاس و امدادگر کوهستان آموزش دیده است. دیگران اکنون در حال تحصیل در علوم اجتماعی یا پزشکی هستند. تا شماره ۱۵۰ در آگوست ۲۰۱۹، تیم تحریریه تقریباً ۲۰۰۰ خبر و مقاله تولید کرده بود. سانوالد، ناشر، خلاصه کرد: «این یک گنج واقعی است» و قول داد که دائماً گسترش یابد و از طریق کانال‌های مختلف به صورت آنلاین توزیع شود.

رسانه‌های اجتماعی در پالمیرا ۲۰۰۰ سال پیش

خوانندگان نشریات و عموم مردم بارها از دانش و صلاحیت کارکنان بهره‌مند شده‌اند. در اوایل سال ۲۰۱۷، عبدالباسط کناوی اهل سوریه در مورد شهر باستانی پالمیرا که در سال ۲۰۱۵ توسط “دولت اسلامی” ویران شد، به دفتر مدیریت منطقه گزارش داد. این شهر، یا به طور دقیق‌تر، مجسمه‌های نیم‌تنه آن، چهار سال بعد موضوع مقاله‌ای از یوسف کانجو، باستان‌شناس سوری، با عنوان “رسانه‌های اجتماعی بیش از ۲۰۰۰ سال پیش؟” بود. مدیر سابق موزه حلب در دانشگاه توبینگن تحقیق می‌کند. او در مورد طیف گسترده‌ای از موضوعات تاریخ فرهنگی مقاله نوشته و همچنان می‌نویسد.

عکس و موسیقی برای همه

در سپتامبر ۲۰۱۸، احمد صلاح عکس‌هایی از فیروز عبدالله را که زندگی روزمره در جنگ سوریه را به تصویر می‌کشد، ارائه کرد. پس از آن در مارس ۲۰۱۹ نمایشگاه “نجات از سانسور” با عکس‌هایی از مشکلات اجتماعی در تهران برگزار شد. مصطفی الیاسیان، عکاس، این فلاکت را با دوربین خود از سال ۲۰۰۱ تا ۲۰۰۶ مستند کرد. این امر سانسورچی‌های ایرانی را ناراضی کرد. نگاتیوها، که از دید آنها پنهان مانده بود، به آلمان قاچاق شدند. موسیقی از کشورهای مبدا نه تنها در مقالات نقش داشت. از سال ۲۰۱۷ تا ۲۰۱۹، جشنواره‌های برای همه با شعار “tüsounds international”، پنج رویداد از جمله کنسرت‌هایی در اپل‌هاوس در توبینگن و شماره‌های ویژه مجله را به نمایش گذاشتند. کلارون مازارلو این مجموعه را آغاز و سازماندهی کرد. با محدوديتهاى شديد اجتماعى به دليل بيمارى كرونا در مارس ۲۰۲۰، این مجموعه نیز به پایان رسید.

ویژه نامه ها از پروژه‌های خاص تجلیل کردند

موضوع زباله و نحوه برخورد با آن در ابتدا گزارش‌های خبری متعددی را ایجاد کرد. پس از جمع‌آوری زباله چه اتفاقی برای آن می‌افتد؟ کارکنان تونیوز این سؤال را از خود پرسیدند و در آوریل ۲۰۱۸ در مرکز دفع زباله دوسلینگن تحقیقاتی انجام دادند. یافته‌های آنها، که به طور غنی نشان داده شده بود، در نسخه ۹۱ گنجانده شد. این شماره حتی بینش‌های جدیدی را به ساکنان قدیمی ارائه داد. تیم تونیوز ارتباطات متنوعی با پناهندگان دارد که برای کار روزنامه‌نگاری آنها ضروری است. در گفتگوها، اعضای تحریریه شنیدند که پناهندگان چقدر از مرکز پناهندگی توبینگن و کار آن قدردانی می‌کنند. این دلیل کافی بود تا در سال ۲۰۱۸، شماره ۱۱۷، با شعار «۳۰ سال موضع‌گیری برای پناهندگان» به آن اختصاص داده شود. سال ۲۰۱۹ سال انتخابات بود: چه در سطح محلی و چه در سراسر اروپا. با شعار «رأی دادن ارزش دارد»، اداره منطقه از مردم خواست تا به پای صندوق‌های رأی بروند. این کار برای تشویق رأی‌دهندگان واجد شرایط به استفاده از حق رأی خود بود. در ۲۵ می، تونیوز یک مجله ویژه مخصوص مخاطبان مورد نظر خود منتشر کرد. پناهندگانی از افغانستان، نیجریه، عراق، ایران، سومالی و سوریه در مورد انتخابات در کشورهای مبدا خود گزارش دادند، که اغلب تحت حکومت دیکتاتوری بودند و در بیشتر موارد، هنوز در سال ۲۰۲۵ نیز وجود دارند. یک مجله ویژه با موضوع تابعیت در سال ۲۰۲۱ مستند کرد که چگونه برخی از پناهجویان قبلاً در آلمان ادغام شده‌اند.

کرونا تغییر را به ارمغان آورد

تونیوز در طول سال‌ها به طور پیوسته در حال تکامل بوده است – نه فقط از نظر بصری با طرح‌بندی جدید و وب‌سایت دوباره طراحی شده. کارکنان قدیمی نیز به طور فزاینده‌ای حرفه‌ای شده‌اند. جلسات هفتگی معمول تحریریه در دفتر مدیریت منطقه، محرک بودند و به طور مداوم موضوعات جدیدی را در جلسات، طوفان فکری ایجاد می‌کردند. سپس، تقریباً همه چیز یک شبه تغییر کرد. درست یک روز قبل از اولین قرنطینه در منطقه توبینگن در ۱۷ مارس ۲۰۲۰، اولین نسخه ویژه در مورد ویروس کرونا منتشر شد که شامل تمام قوانین مربوط به محدودیت‌های تماس بود.

تا حد امکان به‌روز

با همه‌گیری كرونا، تمام جلسات قبلی تحریریه و خودجوشی معمول منسوخ شد. در ابتدا، کنفرانس‌ها به صورت کتبی از طریق واتس‌اپ و بعداً از طریق کنفرانس ویدیویی برگزار می‌شد. این امر مستلزم نظم و انضباط زیادی در ارتباطات بود. دستیار سردبیر، کرستین مارکل، و یک روزنامه‌نگار داوطلب، روحیه رقابتی ایجاد کردند و تلاش کردند تا آخرین مقررات را حتی تا اواخر شب منتشر کنند. پس از شماره ۱۸۴، دو نسخه ویژه در مورد این موضوع، گزارش‌های ویدیویی و بیش از سی و شش نسخه ویژه در مورد ویروس کرونا منتشر شد. تیم تحریریه تونیوز همچنین مجبور بود به طور مداوم فناوری خود را حرفه‌ای کند. اما این داستان دیگری است.

نوشته‌ی اوته کایزر

tun25121701

www.tuenews.de/fa